هایپردونتیا (Hyperdontia) زمانی اتفاق می افتد که شما دندان های اضافی (Extra teeth) داشته باشید. این دندانهای اضافه ممکن است در یک سمت یا هر دو سمت دهان رشد کنند. ممکن است یک دندان اضافه داشته باشید یا چندین دندان اضافه. هایپردونتیا همیشه نیاز به درمان ندارد؛ اما دندانپزشکان توصیه می کنند اگر دندان های اضافی باعث اختلال در سلامت دهان یا عملکرد جویدن شوند، باید آنها را خارج کرد. در ادامه با دکتر نگین واعظی همراه باشید تا اطلاعات کامل تری در این زمینه ارائه دهیم.
فهرست مطالب
مرور کلی بر هایپردونتیا
هایپردونتیا (Hyperdontia) چیست؟
هایپردونتیا اصطلاح پزشکی برای دندانهای اضافی (Supernumerary Teeth) است. افراد مبتلا به این وضعیت ممکن است موارد زیر را داشته باشند:
- یک دندان اضافه یا چندین دندان اضافه
- دندان های اضافه در یک سمت یا هر دو سمت دهان
- دندان های اضافی در فک بالا، فک پایین یا هر دو (این مشکل در فک بالا شایعتر است)
- دندان های اضافی که بهصورت تک یا خوشه ای ظاهر میشوند
- دندان های اضافه قابل مشاهده (روییده) یا مخفی (نهفته)
هایپردونتیا هم میتواند دندان های شیری و هم دندان های دائمی را درگیر کند؛ بنابراین هر فردی میتواند دندان اضافی داشته باشد. معمولاً تعداد دندانهای شیری ۲۰ عدد و تعداد دندانهای دائمی ۳۲ عدد است؛ بنابراین کودکی با بیشتر از ۲۰ دندان یا بزرگسالی با بیش از ۳۲ دندان، دچار هایپردونتیا محسوب میشود.
آیا هایپردونتیا نادر است؟
هایپردونتیا نادر است و تنها ۱ تا ۳ درصد از ناهنجاری های دندانی را تشکیل می دهد. این مشکل در دندانهای دائمی تا ۳.۸ درصد و در دندانهای شیری تا ۰.۶ درصد دیده میشود. در بزرگسالان، این مشکل در مردان دو برابر شایع تر است.
انواع دندان های اضافی
دندانپزشکان دندان های اضافی را بر اساس محل قرارگیری آن ها در دهان دستهبندی میکنند:
- مزیودنس (Mesiodens): شایع ترین نوع دندان اضافی؛ این دندان دقیقاً پشت دندان های جلویی فک بالا رشد میکند.
- پارامولار (Paramolar): کنار دندان های آسیاب، در سمت زبان یا گونه رشد میکند.
- دیستومولار (Distomolar): پشت آخرین دندان های آسیاب ظاهر میشود.
انواع شکلی دندانهای اضافی
دندانهای اضافی می توانند شکل های مختلفی داشته باشند:
- مخروطی (Conical)
- شبیه دندان طبیعی (Supplemental)
- استوانهای یا بشکه ای (Tuberculate)
- اودونتوما (Odontoma): تومور خوشخیم که شبیه یک توده یا دندان غیرطبیعی است.
📌 پیشنهاد می کنیم حتما مقاله: [ جراحی دندان عقل نهفته در تبریز ] ؛ علائم، روش های تشخیص و درمان را بخوانید.
علائم و علل
علائم هایپردونتیا چیست؟
علامت اصلی هایپردونتیا وجود یک یا چند دندان اضافه است. در بیشتر موارد، هایپردونتیا دردناک نیست. اما اگر دندان اضافی روی لثه یا استخوان فک فشار وارد کند، ممکن است مشکلات زیر ایجاد شود:
- درد
- تورم
- حساسیت
- شلوغی و بی نظمی دندان ها
- عفونت
📌 پیشنهاد می کنیم حتما مقاله: [ دندان قروچه چیست؟ ] علت، علائم، درمان و پیشگیری از براکسیسم را بخوانید.
بیماری ها و شرایط مرتبط با هایپردونتیا
هاییپردونتیا در برخی اختلالات بیشتر دیده میشود، از جمله:
- سندرم گاردنر (Gardner syndrome)
- شکاف لب و کام
- سندرم داون
- سندرم اهلرز–دانلوس (Ehlers-Danlos syndrome)
- کلیدوکرانیال دیسپلازی (Cleidocranial dysplasia)
- بیماری فابری (Fabry disease)
عوارض هایپردونتیا
گاهی هیچ عارضهای ایجاد نمیکند، اما در برخی افراد میتواند باعث شود:
- نهفتگی دندان
- مشکلات جویدن
- شلوغی دندانها
- کجی دندانها
- مال اکلوژن (بایت نامناسب)
- پوسیدگی
- بیماری لثه
- ایجاد کیست های خوش خیم دهانی
تشخیص
هایپردونتیا چگونه تشخیص داده می شود؟
دندانپزشک معمولاً در یک معاینه معمولی قادر به تشخیص این مشکل است. اگر دندان اضافی روییده باشد، با چشم قابل مشاهده است. برای تشخیص دندان های اضافه نهفته نیز از رادیوگرافی دندان یا سی تی اسکن (CT) استفاده می شود.
درمان
درمان هایپردونتیا چگونه است؟
همه افراد نیاز به درمان ندارند؛ اما اگر دندان اضافی باعث اختلال در سلامت دهان یا عملکرد جویدن شود، دندانپزشک ممکن است توصیه به کشیدن دندان اضافه کند.
کشیدن دندان توصیه میشود اگر:
- جویدن برایتان دشوار شده
- احساس درد یا ناراحتی دارید
- نتوانید درست مسواک یا نخ دندان بزنید
- ظاهر دندان اضافی موجب ناراحتی یا کاهش اعتماد به نفس شود
اگر فقط گاهی ناراحتی خفیف دارید، مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن (Advil®) یا ناپروکسن می تواند کمک کند.
💰 اگر ساکن تبریز یا شهرهای اطراف هستید برای آگاهی از هزینه کشیدن دندان، مقاله [ هزینه کشیدن دندان در تبریز ] را حتما بخوانید.
چشم انداز
هایپردونتیا چقدر جدی است؟
وجود دندان اضافه معمولاً خطرناک یا تهدیدکننده زندگی نیست. بسیاری از افراد هیچ مشکلی تجربه نمی کنند. اما در برخی موارد، بی توجهی به آن می تواند احتمال ابتلا به پوسیدگی دندان، بیماری لثه و مشکلات دهانی دیگر را افزایش دهد.
اگر فکر میکنید دندان اضافه دارید، معاینه توسط دندانپزشک ضروری است. در صورت ایجاد مشکل، راهکارهای درمانی مناسب پیشنهاد میشود.
پیشگیری
آیا میتوان از هایپردونتیا پیشگیری کرد؟
خیر. پیشگیری ممکن نیست. اما تشخیص زودهنگام و مراقبت مناسب می تواند از بروز عوارض جلوگیری کند.
چه زمانی باید به دندانپزشک مراجعه کنم؟
- مراجعه منظم برای معاینات دورهای و جرم گیری دندان
- اطلاعدادن در صورت بروز درد یا ناراحتی در دندان یا دهان
این اقدامات از بروز عوارض جلوگیری میکند.
سؤالات متداول (FAQ)
1. هایپردونتیا چیست؟
هایپردونتیا به وجود دندانهای اضافی در فک بالا یا پایین گفته میشود و می تواند یک یا چند دندان اضافه ایجاد کند.
2. آیا داشتن دندان اضافی خطرناک است؟
معمولاً خطرناک نیست، اما میتواند باعث شلوغی دندان ها، پوسیدگی، بیماری لثه یا مشکلات جویدن شود.
3. درمان هایپردونتیا چیست؟
در بیشتر موارد، درمان با کشیدن دندان اضافه انجام می شود؛ اما اگر مشکلی ایجاد نکند، نیاز به درمان ندارد.
4. علت پیدایش دندانهای اضافی چیست؟
علت دقیق مشخص نیست، اما ژنتیک، فعالیت بیش از حد لامینای دندانی و برخی بیماری ها در بروز آن نقش دارند.
نوبت دندانپزشکی در تبریز
برای انجام خدمات دندانپزشکی مانند کشیدن و جراحی دندان ، ایمپلنت ، درمان ریشه و ترمیم ، دندانپزشکی زیبایی ، کودکان و غیره می توانید با مطب دکتر نگین واعظی در تماس باشید.
📞 برای نوبت دهی سریع دندانپزشکی در تبریز همین حالا با ما تماس بگیرید.
بدون دیدگاه